Analiz Laboratuarı Logo

Havalar ısınmasıyla kenelerle bulaşan hastalıklar yeniden dikkat çekmeye başladı.  Lyme hastalığı da kene kaynaklı   klinik evreleri olan zoonotik bir hastalıktır.  

1.Lyme Hastalığı Nedir?

Lyme Hastalığı, Borrelia burgdorferi’nin etken olduğu spiroketal bir hastalıktır.

2-Nasıl Bulaşır?

Hastalık etkeni spiroket, kenelerden insanlara bulaşır. Keneler farelerden spiroketi alır ve daha sonra yine fareler, kuşlar veya geyikler gibi hayvanlar üzerinde yaşamlarını sürdürürler. Mayıs ayından kasım ayına kadar, özellikle yaz aylarında enfeksiyon daha sık görülür. İnsanlara genellikle kırsal bölgelerde, kene ısırığı ile deri yoluyla bulaşır. Düşük bir olasılıkla kan nakliyle bulaşabileceği düşünülmektedir. Ancak temas veya öpüşme ile bulaş söz konusu değildir.

3.Belirtiler  Nelerdir?

İnkübasyon dönemi değişken olup, 3-32 gün arasında seyreder. Önce kene ısırığının yerinden başlayıp yayılım gösteren tipik cilt döküntüsü; eritema migrans ve ardından sistemik bulgular geliştirir. Hastalığın klinik bulguları erken hastalık bulguları ve geç hastalık bulguları olmak üzere iki ayrı grupta değerlendirilir.

Erken hastalık bulguları; kene ısırığından ortalama bir hafta sonra başlar ve ısırık yerinde eritematöz papüller başlar ve giderek genişler, kızarık, ortası soluk ve endüre, keskin sınırlı, eritema migrans olarak adlandırılan bir eritem gelişir. Bu birincil lezyondan başka ikincil benzer cilt döküntüleri çıkabilir. Titremeyle yükselen ateş, terleme, baş ağrısı, halsizlik, yorgunluk, artralji ve miyalji gibi semptomlar döküntüye eşlik eder. Tedavi edilmeyen olgularda eritema migrans 3-4 haftada kaybolur ve ardından geç hastalık bulguları gelişir.

Geç hastalık bulgularında, nörolojik, kardiyak ve eklem tutulumu gelişir. Nörolojik bulgular, %10-15 olguda gelişir. Kraniyal nöropati (sıklıkla bilateral fasiyal paralizi), radikülonöropati gelişebilir. İleri evrelerde korea, demiyelizan ensefalopati ve transvers miyelit oluşabilir. Bazen tedaviye rağmen nörolojik bulgular kaybolmaz. Kardiyak tutulum, kardit ve değişici atriyoventriküler blok şeklinde gelişebilir. Lyme hastalığına bağlı eklem bulguları, yaklaşık %80 olguda gelişir ve çeşitlilik gösterir.

4.Tanı Nasıl Konur?

Erken dönemdeki eritema migrans hastalığa özgü bir cilt lezyonudur. Serolojik olarak Borrelia burgdorferi’ye karşı IgM ve IgG antikorlarının ELISA veya IFA ile pozitif bulunması ve ardından Western blot ile doğrulama yapılması gerekir. Serolojik olarak tanı konması oldukça zor bir hastalık olup, tek başına ELİSA pozitifliği veya ELİSA testi çalışılmadan yapılan Westernblot testleri yanıltıcı olabilir.

Antibiyotik tedavisi sonrası antikor titreleri düşmekle birlikte, tedaviden yıllarca sonra bile IgG ve IgM pozitif saptanabilir. Dolayısı ile pozitif IgM sonuçları, klinik bulgular olmadıkça, yeni enfeksiyon veya reenfeksiyon olarak yorumlanmamalıdır.

Diğer taraftan bu testler özellikle erken dönemdeki Lyme hastalarında Yanlış Negatif sonuçlar da verebilir. Serolojik tanı, hastalığın ilk döneminde duyarlı değildir. İki-dört hafta sonra testin tekrarı önerilir. Genellikle IgM tipi antikorlar iki dört hafta içerisinde serolojik olarak saptanabilir. IgG tipi antikorlar ise dört altı hafta sonra pozitifleşir. Laboratuvar testlerinin negatif çıkması Lyme hastalığını ekarte ettirmez.

Kronik yorgunluk sendromu, multipl skleroz, fibromyalji, romatoid artrit ve birçok otoimmun hastalığın temelinde tanısı konamamış ve tedavi edilmemiş Lyme hastalığının olduğu düşünülmektedir.

Sinovyal sıvıda Borrelia burgdorferi’ye ait DNA’nın PCR ile gösterilmesi %80-85 sensitiftir.

5.Tedavi Nasıl yapılır?

3-4 haftalık bir antibiyotik tedavisi uygulanmalıdır.

6.Lyme hastalığından Nasıl korunur?

İnsanlar için Lyme aşısı ne yazık ki yoktur ve hastalığı geçirmiş olanlarda bağışıklık da oluşmamaktadır. Bu nedenle kendimizi korunmanın en iyi yolu kenelerle temastan kaçınmaktır. Keneler, mayıs ayından kasım ayına kadar, özellikle yaz aylarında sık görülür. Kırsal alanlarda, ormanlık alanlarda bulunurlar. Şehir içinde çim alanlarda da keneler olabilir. Sokakta dolaşan ev hayvanlarına sahip olanlara hayvanlarından da keneler bulaşabilir.

a.Hastalığı taşıyan kenelerin yoğun olarak bulunduğu bölgelerden kaçınmak

b.Hastalığı taşıyan kenelerin yoğun olarak bulunduğu bölgelerde kolları ve bacakları kapatan beyaz renkte kıyafetler kullanmak, Çıplak ayakla dolaşmamak gereklidir.

c.Riskli bölgeden döndükten sonra vücutta kene olup olmadığına bakmak gerekir.

d.Vücudun açıkta kalan kısımlarına DEET (N,N- dietil m-toluamid) içeren böcek sinek kovucu ilaçlar kullanılabilir .

 7.Vücudunuzda Kene tespit edildiğinde ne yapmalısınız?

1.Hiçbir şekilde kenenin üzerine, alkol, vazelin, gaz yağı vs. sürmeyin

2.Keneyi çıkarmaya çalışırken keneye temas etmekten kaçının

3.Keneyi çıkarırken ezilmesine engel olun

4.En yakın Sağlık Merkezine gidiniz.

 Sağlıklı günler dileriz.

Analiz Laboratuarı
Ali Çetinkaya Bulvarı No: 33 / 2
(Alsancak Devlet Hast. Karşısı)
Alsancak - İZMİR
Mobil:      0 (532) 734 0417
Telefon:  0 (232) 421 2159
Fax:         0 (232) 421 6311
iletisim@analizlabor.com
Ali Çetinkaya Bulvarı No: 33 / 2
(Alsancak Devlet Hast. Karşısı)
Alsancak - İZMİR
Mobil:      0 (532) 734 0417
Telefon:  0 (232) 421 2159
Fax:         0 (232) 421 6311
iletisim@analizlabor.com